x


x
x
TÜRK KÜLTÜRÜNDE TAMGALAR

İlkel zamanlardan günümüzün modern zamanlarına kadar insanoğlu karşı ile bağ kurma, mesaj verme dürtüsünden hiç vazgeçmemiş, bunun için birçok yönteme ihtiyaç duymuştur. Mağara çizimlerinden başlayan bu hikâye zamanla daha anlamlı bir yapıya bürünmüştür. Günümüzde de bizlerin farkında olmadan herhangi bir yere/duvara adını kazıma veya şekil çizme güdüsü elbette ki kültürel kodlarımızın bir sonucudur.

***

Türklerin konuştukları dili, sözden alıp taşa vurmaya zorlayan en güçlü neden tabii ki yaşam koşullarıydı. Son derece çetin şartlara dayanıklı olan atalarımızın geçtikleri yerlere iz bırakmasıyla başlayan bu süreç zaman içerisinde gelişmiş, başlangıçta duygularını özlemlerini, yaşadıklarını taşa kazıma isteği yerini mülkiyet, aidiyet, bağımsızlık unsuru, boy-soy birliği, millet mensubiyeti ve hatta kutsallık ifadesi olarak Türk kültürünün vazgeçilmez uygulamalarından biri olmuştur.

***

Gittikleri ve yerleştikleri coğrafyaları ebedi vatanları olarak gören kadim atalarımız, inşa ettikleri mimari eserlerine, kullandıkları eşyalarına, en büyük yardımcıları olan hayvanlarına, ziynet eşyalarına ve mezar taşlarına ait oldukları boyların damgalarını vurmayı gelenek haline getirmişlerdir. İletişim unsuru olarak da ifade edilen damgalar-tamgalar Altay Dağlarından Anadolu’ya, Moğolistan’dan Kosova’ya kadar uzun bir yolculuğa çıkmış, bu serüven atın dörtnala koşusu gibi bir ahenkle akmış, Köktürk alfabesini oluşturan karakterlerin temelini oluşturmuştur. Zaman içerisinde harflere dönüşerek yazıya geçmiş, bazıları da geometrik süslemeleri oluşturan kompozisyonlar içerisinde gerçek anlamından uzaklaşarak süslemenin bir öğesine dönüşmüştür.

***

Eski Türkçede “Tamga” olarak söylenirken, günümüz Türkçesinde “Damga” biçimiyle yer alır. Aidiyet sembolü olmanın yanında mitolojik, kozmolojik, dinsel, kültürel anlamlar da içeren geniş kapsamlı iletişim araçları olarak karşımıza çıkmış, geçmiş dönemlerin kültürel yapısını bizlere ulaştıran bir köprü vazifesi görmüşlerdir. Anadolu’nun tüm yörelerinde onlarca alanda Ön- Türk dili ve kültürünün daimi varlığının kanıtı olan damgalar ve semboller bu coğrafyanın inkâr edilemez tapuları olup, çok geniş kullanım alanlarında silinmez izler bırakmıştır.

***

Yiğitlik, mertlik, cesaret aynı zamanda güç, kuvvet, bereket, bolluk, mutluluk gibi dilek ve arzularla atılan bu mühürler günümüzde Anadolu’da unutulmaya yüz tutmuş olsa da Türk dünyasının farklı bölgelerinde bu geleneğin devam ettiğini görmek mümkündür.

 

BİR CEVAP YAZ

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yorumlar (0 Yorum)
Yorum Sıralaması:

Diğer Yazıları

ŞAİR VE ÖLÜM (2)

17.03.2026 - 21:08


ŞAİR VE ÖLÜM (1)

09.03.2026 - 21:07


KAYBOLAN DEĞERLER

13.01.2026 - 21:09


BEŞİK EŞİK KEŞİK

24.10.2025 - 21:10


YOK OLAN DEĞERLERİMİZ

27.09.2025 - 21:12


YUNUS DER Kİ…

17.09.2025 - 21:06


KAZ AYAĞI TAMGA

30.08.2025 - 21:06


SARIKIZ’IN KAZLARI

24.07.2025 - 21:09


BAĞIMSIZLIĞIN SİMGESİ

18.07.2025 - 19:54


CENNET DAMGASI

03.07.2025 - 21:27


TÜRK KAYA ÇİZİMLERİ

24.06.2025 - 19:43


OBADAN YATIRA

17.06.2025 - 19:10


DAĞLARIN İZİNDE-OBOO

19.05.2025 - 21:23


SEKİZ KÖŞELİ YILDIZ

22.04.2025 - 06:00


TOPRAĞI BOL OLSUN

25.03.2025 - 06:00


GÜL MOTİFİ

12.03.2025 - 06:00


KUŞ SEMBOLİZMİ

01.03.2025 - 06:00


ÇAVULDUR BOYU DAMGASI

18.12.2024 - 06:00


KAZ AYAĞI TAMGASI

15.11.2024 - 06:00


TARAK TAMGA

06.11.2024 - 06:00


Aşkını tarihe kazımak

07.09.2024 - 06:00


TÜRKLERDE ÖLÜM OLGUSU

18.08.2024 - 06:00


GÜNEŞ VE AY SEMBOLİZMİ

22.07.2024 - 06:00


KURT KAPANI MOTİFİ

08.07.2024 - 06:00


ANTALYA’NIN BAŞKURT’U

17.06.2024 - 06:00


ATALARIMIZIN İMZALARI

05.04.2024 - 06:00


ÖLÜM SANAT VE KADIN

21.03.2024 - 06:00


ANTALYA’DA BİR BAŞKURT

13.03.2024 - 06:00


TÜRK KADINI

06.03.2024 - 06:00


TAĞRAĞ’DAN TUĞRA’YA

27.02.2024 - 06:00


AŞKINI TARİHE KAZIMAK

22.01.2024 - 06:00


ATALARIMIZIN İMZALARI

18.12.2023 - 06:00


ALTI KÖŞELİ YILDIZ

08.12.2023 - 06:00


NİCE 29 EKİMLERE

27.10.2023 - 06:00


KUTSALIN MEKANI

20.10.2023 - 06:00


TÜRKLERİN SAVAŞ SANATI

29.08.2023 - 06:00


KURT KAPANI MOTİFİ

26.08.2023 - 06:00


TÜRKLERDE BAYRAM KAVRAMI

24.06.2023 - 06:00


ATALARIMIZ VE AVCILIK

19.06.2023 - 06:00


ANTALYA’DA BİR BAŞKURT

12.06.2023 - 06:00


KIRIM TATAR TARAK TAMGASI

05.06.2023 - 06:00


KABAK KEMANE

08.05.2023 - 06:00


TÜRKLERDE BAYRAM KAVRAMI

20.04.2023 - 06:00


SAÇ KAVRAMLARI

01.04.2023 - 06:00


ATALARIMIZIN İMZALARI

21.03.2023 - 06:00


YİTİP GİDEN BİR DEĞER

07.01.2023 - 06:00


TAŞLARIN DİLİ

09.12.2022 - 06:00


HAYAT AĞACI SEMBOLİZMİ

25.11.2022 - 06:00


DAMGALI MEZAR TAŞLARIMIZ

17.11.2022 - 06:00


SAHİPSİZ MİRASLAR

05.11.2022 - 06:00


liderhaber liderbursa Ekonomi Spor Magazin Güncel Kültür-Sanat Sağlık
Anasayfa Kategoriler
ÜYE VE KÖŞE YAZARI GİRİŞİ
GİRİŞ BAŞARILI YÖNLENDİRİLİYOR
GİRİŞ BAŞARISIZ !